ZWEDEN : Zo kunnen incidenten op de bouwplaats worden verminderd….

Ieder jaar jaar weer gebeuren er veel incidenten met zwaar letsel op Zweedse bouwplaatsen. Onderzoeker Magnus Stenberg heeft, om het aantal incidenten terug te dringen, de belangrijkste risicofactoren geïdentificeerd.

De statistieken zijn ondubbelzinnig. De bouwplaats is een gevaarlijke omgeving. Het aantal slachtoffers met zwaar letsel in de bouw is bijna 3 keer meer dan het gemiddelde van de totale arbeidsmarkt.

 – Val en struikel incidenten bij ouderen, snij- en andere wonden veroorzaakt door arbeidsmiddelen bij de jongeren. Waarbij de ouderen vaker zwaar letsel oplopen, constateerd Mats Åhlgren, statisticus bij AFA (een grote verzekeringsmaatschappij)

Als het gaat om werkgerelateerde ziekten en aandoeningen is het verschil met de rest van de arbeidsmarkt nog groter. Bouwvakkers maken maar 5% van het totale werknemersbestand in Zweden uit maar zijn wel verantwoordelijk voor 30% van alle erkende werkgerelateerde ziekten en aandoeningen….

AFA (een ziektenkostenverzekeraar) is nog dieper op de statistieken ingegaan en dan met name naar 5 beroepsgroepen, te weten bouwvakkers zoals handlangers – bekistingtimmerlieden, schilders, timmerlieden, elektriciens en verwarmingsmonteurs.

Alle 5 de beroepsgroepen scoren bovengemiddeld als het gaan om arbeidsongevallen en werkgerelateerde ziekten en aandoeningen. De meest voorkomende aandoeningen zijn trillingschade HAVS (30%) veroorzaakt o.a. witte vingers en carpaletunnelsyndroom (21%) wat gevoelloze vingers veroorzaakt.

Maar waarom juist de bouwbranche? En waarom op de ene bouwplaats meer (bijna) incidenten dan op de andere bouwplaats? Magnus Stenberg, onderzoeker arbeidswetenschappen, verbonden aan de Technische Universiteit van Luleå heeft ondezoek gedaan naar de oorzaken van de vele incidenten. Hij wijst hiervoor 4 risico verhogende factoren aan welke de ongevallencijfers beïnvloeden, te weten:

  • Invloed van de leeftijd – verschil in jong en oud
  • Het werken voor een vast of prestatiegericht salaris
  • Hoeveelheid Stress op de bouwplaats
  • De heersende veiligheidscultuur

Oftewel:

  • 1. de laagste risico’s doen zich voor bij jonge mensen op een bouwplaats waar de veiligheidscultuur goed is, zij een vast salaris hebben én een stressvrije werkomgeving
  • 2. de hoogste risico’s doen zich voor als men ouder is dan 60, dagelijks stress op het werk heeft, een prestatiegericht salaris en een slechte veiligheidscultuur.

Volgens Magnus Stenbergs onderzoek is het risico voor ongevallen bij punt twee 15 keer hoger ten opzichte van punt één………

Ook zijn er individuele verschillen. Met name hoe risicomijdend men is. “Zij die vaak ongelukken hebben in hun vrije tijd hebben vaker letsel op het werk” zegt Magnus Stenberg.

Ondanks de hoge ongevallencijfers, werkgerelateerde ziekten en aandoeningen in de bouw ziet Magnus Stenberg ook kansen. “De vooruitzichten op een goede gezondheid in de bouw zijn eigenlijk zeer goed” meent hij. “In de huidige tijd is één van de grootste problemen dat werknemers het grootste gedeelte van de werkdag zittend werk doorbrengen. In de bouw is men echter veel meer in beweging, in de buitenlucht en heeft men de mogelijkheid om een goede fysieke conditie op te bouwen”

 

 

Met dank aan Oscar Magnusson, vertaald uit het Zweeds door Henk Stuiver